પડકારને સ્વીકારશો કેવી રીતે?

રાધા – હિંમતનું બીજ

રાધા એક નાનકડા ગામમાં રહેતી હિંમતવાન છોકરી હતી. ઘરની પરિસ્થિતિ સામાન્ય હતી, પણ તેની આંખોમાં સપનાં ખૂબ મોટાં હતાં. તેને ભણવાનું ખૂબ ગમતું.

એક દિવસ શાળામાં શિક્ષકે જાહેરાત કરી, “આ વર્ષે તાલુકા કક્ષાની વક્તૃત્વ સ્પર્ધા યોજાશે. વિષય છે—‘પડકારોને સ્વીકારીને સફળતા તરફ’.”

રાધાએ તરત જ પોતાનું નામ લખાવી દીધું.

પણ ઘરે આવી ત્યારે ખબર પડી કે સ્પર્ધાના દિવસે જ તેની માતાને બહારગામ જવાનું હતું અને નાનાં ભાઈની સંભાળ રાખવાની જવાબદારી રાધા પર આવવાની હતી.

માતાએ ધીમા અવાજે કહ્યું, “બેટા, તું ઈચ્છે તો આ વખતે સ્પર્ધા છોડી દે. ઘર પણ તો સંભાળવું છે.”

રાધા થોડીવાર ચૂપ રહી. તેની આંખોમાં આંસુ આવી ગયાં. મનમાં વિચાર આવ્યો—

“શું દરેક મુશ્કેલી સામે સપનું છોડવું જ પડે?”

એ રાત્રે તેણે પોતાની દાદીની જૂની વાત યાદ કરી—

“પડકાર રસ્તો રોકવા નથી આવતો, બેટા; એ આપણને રસ્તો શોધતા શીખવવા આવે છે.”

રાધાએ નિર્ણય લીધો. તેણે શિક્ષક સાથે વાત કરી. શિક્ષકે પણ મદદ કરવાની તૈયારી બતાવી. પડોશની કાકી સ્પર્ધાના દિવસે થોડા કલાકો માટે તેના ભાઈની સંભાળ રાખવા તૈયાર થઈ ગયાં.

સ્પર્ધાના દિવસે રાધા મંચ પર ઊભી રહી. શરૂઆતમાં તેનો અવાજ ધ્રૂજતો હતો. સામે બેઠેલા લોકો જોઈને તેને ડર લાગ્યો. પરંતુ તેણે આંખો બંધ કરી અને મનમાં કહ્યું—

“હું પડકારથી નાની નથી. મારી હિંમત મારા પડકાર કરતાં મોટી છે.”

પછી તે આત્મવિશ્વાસથી બોલવા લાગી.

તેણે કહ્યું, “પડકાર આવે ત્યારે ત્રણ વાત યાદ રાખવી—પરિસ્થિતિને સ્વીકારો, મદદ માંગવામાં સંકોચ ન કરો અને પ્રયત્ન ક્યારેય છોડશો નહીં.”

હોલમાં તાળીઓ ગુંજી ઊઠી.

રાધા પ્રથમ આવી કે નહીં, તેની તેને ચિંતા નહોતી. મંચ પરથી નીચે ઉતરતાં તેની આંખોમાં આંસુ હતાં—પણ આ વખતે એ આંસુ હારનાં નહોતા, પોતાની જાતને જીતવાના હતા.

ઘરે પાછી આવી ત્યારે માતાએ તેને ગળે લગાવીને કહ્યું,

“આજે તું માત્ર સ્પર્ધા જીતી નથી, તું તારો ડર જીત્યો છે.”

રાધા હસીને બોલી,

“મા, પડકારને હરાવવો નથી… તેને સ્વીકારીને પોતાની શક્તિ ઓળખવી છે.”

બોધ

પડકાર જીવનનો અંત નથી; તે આપણી અંદર છુપાયેલી હિંમતને ઓળખવાની તક છે. મદદ માંગવી નબળાઈ નથી—સાચી સમજદારી છે.

 દીપાંજલિ